Inloggen Minddistrict
> Kind en Jeugd > Autisme | Kind en Jeugd > ASS - Hoe ontstaat het?

ASS - Hoe ontstaat het?

Autisme is een aangeboren aandoening in de hersenen die beperkingen oplevert in allerlei gradaties  tijdens alle levensfasen en op alle levensterreinen. De oorzaak van autisme is nog niet echt duidelijk. Er zijn geen duidelijke biologische, lichamelijke of psychologische oorzaken bekend. Men vermoedt dat er sprake is van een stoornis in de ontwikkeling van de hersenen die gevolgen heeft voor het verwerken van (vooral sociale) informatie. Geschat wordt dat erfelijkheid in 80-90% een belangrijke rol speelt in de vorm van een kwetsbaarheid voor het ontwikkelen van autisme. Er wordt veel onderzoek gedaan naar genen die de kans op autisme verhogen, waarbij er sprake lijkt van een complexe interactie van meerdere genen. Vanuit hersenonderzoek blijkt dat de informatieverwerking van mensen met autisme trager verloopt in de hersenen en over meer ‘schakels’ gaat dan bij mensen zonder autisme.

Er bestaan 3 theorieën die een verklaring proberen te geven voor het gedrag dat kinderen met autisme laten zien. Deze theorieën hebben geleid tot veel onderzoek en ook tot veel kennis over het ontstaan van autisme. Echter, geen van deze theorieën biedt de volledige verklaring voor het ontstaan van autismespectrum stoornissen. Vaak worden ze dan ook naast elkaar gezet:

  • De ‘Theory of Mind’

Het begrip Theory of Mind (ToM) verwijst naar de vaardigheid van mensen om zich te kunnen verplaatsen in gevoelens, gedachten en bedoelingen van anderen. Door ons te verplaatsen in de binnenkant van een ander, kunnen we gedrag wat aan de buitenkant zichtbaar is begrijpen en voorspellen. Dit doen we eigenlijk voortdurend, als vanzelf zonder dat we ons daar altijd bewust an zijn. We doen dit bijvoorbeeld ook bij baby’s of zelfs bij dieren (vb. ‘volgens mij wil de hond naar buiten toe’ wanneer hij aan de deur krabt). Een goed ontwikkelde ToM hebben we nodig om de sociale omgeving te begrijpen en sociaal vaardig gedrag te vertonen. Zonder een ToM kan je je namelijk niet inleven in de gevoelens en gedachten van anderen en ook niet dat deze anders kunnen zijn dan je eigen gevoelens en gedachten. Je kunt je gedrag dan ook niet afstemmen op de wensen van anderen.

Er wordt verondersteld dat bij een groot deel van de kinderen met autisme problemen bestaan op het gebied van ToM. Het inlevingsvermogen lijkt voornamelijk zwakker. Doordat de ToM bij mensen met autisme onvoldoende is ontwikkeld, laten zij vaker sociaal onaangepast gedrag zien en worden er problemen op sociaal vlak ervaren en in het contact.

  • De Centrale Coherentie Theorie

Volgens deze theorie zijn mensen met autisme niet goed in staat om losse prikkels (vb. hetgeen ze zien, horen, proeven etc.) samen te voegen tot een betekenisvol geheel. Ze ervaren de wereld om hen heen in losse fragmenten/puzzelstukjes, die geen eenheid vormen. Dit wordt vaak ook teruggezien in de sterke detailgerichtheid van mensen met autisme, waarbij ze geen oog hebben voor de bredere context. Ook wordt dit gezien als een verklaring voor het snel verliezen van overzicht, de moeite in het begrijpen van de betekenis van dingen en als een oorzaak voor geregeld aanwezige heftige emoties vanuit een verlies aan controle.

  • De planning of Executieve functies

Dit gaat over het plannen en organiseren van taken. Mensen met autisme hebben daar veelal moeite mee. Hierdoor kunnen ze ook moeilijk schakelen van de ene taak naar de andere, waardoor ze ook weinig flexibel zijn. Ze worden veelal omschreven als star en rigide. Mensen met autisme hebben namelijk veelal ook moeite met veranderingen en laten obsessief gedrag zien. Ze hebben behoefte aan duidelijkheid en overzicht bij het uitvoeren van taken, waarbij taken in kleine overzichtelijke stappen dienen te worden aangeboden. Voor hen werkt het beter wanneer ze zich op één ding tegelijk kunnen focussen en dit eerst kunnen afronden, voordat ze iets nieuws aangeboden krijgen. 

© copyright Therapeutisch Centrum GGZ 2020 | Disclaimer | Privacyreglement